سوغات ایلام

ارسال شده توسط: آتنا گرجی/ 67 0

طبیعتا میدانید که این استان سرسبز علاوه بر طبیعت زیبایی که بخاطر مجاورت با رشته کوه های زاگرس داراست نان ها و شیرینی های سنتی و صنایع دستی بی نظیری نیز دارد. شیرینی های خوشمزه  و  صنایع دستی در مجموعه بهترین سوغاتی های ایلام هستند .

روغن حیوانی و عسل کوهی 

 

 

تهیه روغن حیوانی از سده ها و شاید هزاره های دور و دراز تاکنون در میان جامعه عشایری و روستایی به ویژه عشایر سخت کوش استان ایلام رواج داشته و همچنان نیز ادامه دارد.هرچند که همیشه مرغوب ترین و خوشمزه ترین روغن حیوانی و گوسفندی در کشور متعلق به استان ایلام بوده است اما به دلایل گوناگون از جمله ناشناخته بودن ایلام در گذشته برای مردم کشور و این که تا همین چهار دهه پیش جزو استان کرمانشاه به شمار می رفته، این محصول به عنوان مهمترین فرآورده شیری و سوغات استان به نام ˈروغن کرمانشاهˈ در ایران معروف شده است.بدون شک همه کسانی که با عنوان گردشگر و مهمان یا به سبب آشنایی یک فرد از استان برای یک بار روغن ناب حیوانی ایلام را مزه کرده باشند به تفاوت و ویژگی های ظاهری و کیفیت دو روغن حیوانی ایلام و استان کرمانشاه پی خواهند برد. با توجه به نقش بالای روغن حیوانی ایلام در سلامت بدنی و نشاط روحی و نیز مزه خوش در کنار عطر دلپذیر آن اکنون در بازار مصرف از ارزش اقتصادی فراوانی برخوردار است به گونه ای که با قیمت های بسیار بالایی در بازار فروخته میشود .

 

بنه

 

دربین درختان انبوه استان ایلام، بنه علاوه برتولید پسته وحشی (بنه) که دانه ای گیاهی با مغز روغنی است ولی محصول و فواید دیگری هم دارد   شیره خام درخت بنه مصارف دارویی و صنعتی زیادی دارد، از میوه آن بعنوان گیاه دارویی استفاده می‌شود، دارای ارزش اقتصادی فراوان است، زمینه صادرات دارد و در ارز آوری نقش ایفا می‌کند ضمن این‌که دارای خواص دارویی، خوراکی و صنعتی زیادی است و در طب سنتی نیز کاربرد دارد.۲۵ درصد از شیره سقز حاوی روغنی پر ارزش بنام تربانتین است که در صعنت کاربردهایی دارد و علاوه بر این از شیره در تولید آدامس، عطر و خوشبو کننده ها، حشره کش ها، صنعت دارو سازی، واکس و چرم نیز استفاده می‌شود.نظر به اهمیت این ماده خام و با ارزش، استان ایلام می‌تواند در زمینه تولید و صادرات این محصول نقش اساسی در بازارهای داخلی و خارجی ایفا کند.

 

برنج عنبربو 

 

این برنج نسبت به برنج های شمال کشور مانند هاشمی و علی کاظمی ، آب کمتری نیاز دارد و از نظر پخت بسیار سبک بوده و معده را اذیت نمیکند و به هر دو نوع کته و آبکشی میتواند پخته شود.البته با وجود خوش طعم بودن بشقاب پسند نیست و دانه کوتاه است. مردم ایران بیشتر به دنبال برنج های دانه بلند مانند هاشمی و صدری هستند .این برنج در استان خوزستان (شهرهای شوشتر، اهواز، دزفول و شادگان) در شالیزارهای استان‌  ایلام (مانند برنج عنبر بوی سیروان)، اصفهان، خراسان رضوی (شهر کلات نادری) و فارس   کشت می‌شود.

 

نان گرده

 

ساج و خاکستر، وسایل خیلی ضروری و مهمی است که در طبخ بیشتر شیرینی‌های سنتی استان ایلام به‌کار برده می‌شود و طعم و عطر بی‌نظیری را به شیرینی‌ها هدیه می‌دهد.نان گرده یکی دیگر از نان‌های بومی و سنتی استان ایلام است که اکثرا در شب‌های یلدا مهمان خانه‌های مردم این منطقه از کشور عزیز ایران است.زنان استان ایلام موادی چون آب، شیر، شکر و زردچوبه را با یکدیگر ترکیب کرده و خمیری را درست می‌کنند. سپس آن را روی ذغال سرخ شده می‌گذارند تا پخته شود. هنگامی که نان گرده طبخ می‌شود، عطر خوشبویی تمام اون منطقه را فرا می‌گیرد که گویی همگان رمست و بیهوش می‌کند. نان گرده سوغاتی بسیار مناسبی برای گردشگران به حساب می‌آید.

 

نان ساجی

 

نان ساجی که به نان محلی نیز شهرت دارد، یکی از خوشمزه‌ترین و خوش‌عطرترین نان‌هایی است که توسط بانوان و مادران هنرمند این خطه از کشور تهیه و مورد استفاده‌ی مردم قرار می‌گیرد. آن‌ها با ترکیب موادی همچون آرد، نمک، آب و مایه خمیر، خمیری نرم و لطیف بدست آورده و با قرار دادن روی وسیله‌ای به نام ساج (نوعی تنور)، به طبخ آن می‌پردازند. به همین دلیل است که این نان محلی، به نان ساجی شهرت یافته است.

 

حلوای بگل

حلوای بگل، یکی دیگر از شیرینی‌های محلی و بومی استان ایلام است که از طرفداران بسیاری در بین خانواده‌های این استان زیبا برخوردار است. بانوان خوش‌سلیقه‌ی ایلامی با ترکیب موادی همچون خرمای مرغوب، کشک پودر شده (بگل)، روغن محلی (دان) و کنجد سفید به طبخ آن می‌پردازند. با توجه به حضور کنجد و خرما که از لحاظ ارزش غذایی بسیار مفید و مورد تاکید کارشناسان تغذیه و سلامتی قرار گرفته‌اند، قطعا میل و مصرف این شیرینی‌ بومی  بسیار مفید خواهد بود.

 

صنایع دستی (گلیم برجسته )

 

گلیم نقش برجسته، تلفیقی از گلیم ساده و گره قالی در متن آن است که به عنوان مهمترین و اصیلترین صنعت دستی در استان ایلام به شمار می رود.در این نوع خاص گلیم، زمینه بافت گلیم و نقوش آن گره کامل قالی است که طبیعتاً بعد از بافت نقوش آن برجسته تر از زمینه است.در تهیه گلیم نقش برجسته باید به نکات مهمی توجه داشت از جمله اینکه گلیم نقش برجسته باید سبک وزن باشد، هماهنگی رنگ و طرح و تقارن نقوش در بافت بر ارزشهای هنری آن می افزاید، قسمت زمینه گلیم نقش برجسته دارای پودهای بیشتر و متراکم می باشد، گلیم نقش برجسته باید”سره” نداشته باشد بدین معنی که عرض گلیم از ابتدا نا انتها یک اندازه باشد.

 

صنایع دستی (چیغ بافی )

 

چیغ بافی در دسته صنایع دستی حصیری جای می گیرد در بین ایلهای و اقوام ایلام از لفظ “چیت” به جای چیغ استفاده می شود.مهمترین ماده در ساخت چیت نی می باشد که ابتدا آنها را در مجاورت نور خورشید خشک نموده و سپس به دو نیم نقسیم می شود، نخها را از پشم گوسفند یا موی بز انتخاب، بعد از شستن و خشک کردن، آنها را رسیده و تاب می دهند و سپس مورد استفاده قرار می دهند.شیرازه یا سرکش یا سرچک به صورت نواری باریک به اندازه طول چیت می بافند و با نخ پشمی و سوزن به دو طرف آن به صورت طولی وصل می کنند.

سوغات چهار محال بختیاری

ارسال شده توسط: آتنا گرجی/ 69 0

 

اما سوغات چهارمحال و بختیاری که مرکز آن شهر کرد مرتفع‌ترین مرکز استان کشورهم به حساب می یاد . استانی که به بام ایران هم معروفه .این استان علاوه بر داشتن قله های مرتفع بسیاری مثل  زردکوه (دومین قله‌ی بلند زاگرس بعد از دنا) یکی از استان های پر آب ایران هم به حساب می یاد با اینکه فقط یک درصد از مساحت ایران را در بر میگیره اما ده درصد منابع آبی کشور را به خود اختصاص داده با کلی آبشار وچشمه  و تالاب ، علاوه بر این کلی سوغات و صنایع دستی ارزشمند هم داره که بخشی از هویتش به حساب می یاد که حافظ پرواز در این بخش به معرفی برخی از آنها می پردازه .

 بادام

چهار محال و بختیاری یکی از مساعد ترین مناطق برای کشت بادام است و البته با تولید بیش از ۱۵ درصد بادام کشور در میان استان‌های تولیدکننده‌ی بادام در این زمینه  پیشگام است . بیشترین تولید در استان مربوط به شهرستان سامان است که در حاشیه‌ی رودخانه‌ی زاینده‌رود قرار دارد. در این استان انواع مختلفی از بادام کشت میشه؛از انواع بادامی که کشت میشود می توان مامایی، ربیعی، شاهرودی، سنگی، محبی و سفیدرا نام برد که در میان انواع بادام استان، بادام مامایی بیشترین سطح زیر کشت را دارد. این نوع بادام، به کشورهای حوزه‌ی خلیج فارس،هند و… نیز صادر می‌شود.

 

  گز بلداجی

 

گز از شیره ای سفید رنگ بنام انگبین درست می شه که در کوهستان های چهارمحال بختیاری به وفور یافت میشه  شهر بلداجی از قدیم تولید کننده گز بوده و به همین علت گز شهرکرد به گز بلداجی معروف شده البته این شهر به پایتخت گز ایران هم معروفه . گز بلداجی  از گز اصفهان مرغوب‌تر و نشان بین‌المللی کیفیت را دریافت کرده  و سهم ۱۰ درصدی از صادرات شیرینی و شکلات کشور دارد. گز بلداجی، انواع گوناگونی دارد، تفاوت این گزها در میزان مغزهای به‌کاررفته، نوع شیرین‌کننده و طعم‌دهنده و شکل ظاهری آنها است. استقبال مسافران از گز بلداجی به ویژه در ایام نوروز، باعث توسعه‌ی فروشگاه‌های عرضه و کارگاه‌های تولید گز در این شهر شده است. هم‌اکنون بیش از ۸۰ کارگاه تولید گز در بلداجی فعالیت می‌کنند

توصیه حافظ پرواز : گز از ترکیب شکر، سفیده‌ی تخم‌مرغ، مغز پسته و بادام، هل و گلاب تهیه میشه و. البته در نوع مرغوب گز، از عسل طبیعی یا گزانگبین که نوعی «مان» است به عنوان شیرین‌کننده استفاده می‌شود. مان‌ها موادی قندی هستند که در اثر فعالیت حشرات روی برخی از گیاهان تولید می‌شوند.

عسل  

کندوداران این استان یکی از مرغوب‌ترین عسل‌های کشور را تولید می‌کنند. از دلایل کیفیت بالای عسل این استان، که به کشورهای دیگر صادر می‌شود، یکی پوشش گیاهی غنی و دیگری رطوبت پایین منطقه است. در میان انواع عسل تولید شده در استان، عسل گون بیشترین تولید را دارد. شهرستان‌های کوهرنگ، بروجن، لردگان و سامان، تولیدکنندگان اصلی عسل در استان هستند. برداشت عسل از کندوهای استان، از ابتدای مرداد آغاز می‌شود و تا اواسط شهریور ادامه دارد.

قارا ( قره قوروت )

 

  

قره قوروت فرآورده‌ای لبنی و ترش است که از دوغ یا ماست تهیه می‌شود و معمولا سیاه یا قهوه‌ای است. استان چهارمحال و بختیاری به ویژه شهرکرد، از مراکز مهم و اصلی تولید قره‌قوروت در کشور است. مردان عشایر در این استان، به شکل سنتی دامپروری می‌کنند و زنان عشایر با روش‌های بومی، لبنیات محلی تولید می‌کنند. در بین این محصولات لبنی، قره‌قوروت، بیشترین فروش را دارد و همواره مورد استقبال مسافران قرار می‌گیرد.

نوع دیگری از قره‌قوروت نیز در این استان تولید می‌شود که برخلاف نوع رایج، شیرین است. این نوع قره‌قوروت، که به قارابشکن شهرت دارد، از آب‌پنیر تهیه می‌شود و رنگ روشنی دارد.

                              صنایع دستی ( قالی بافی )

 

استان چهارمحال و بختیاری،بعد از آذربایجان شرقی و کرمان، سومین استان برتردر زمینه‌ی تولید و صادرات فرش دستبافت است.فرش‌های دستبافت این استان، در کشورهای دیگر به ویژه کشورهای اروپایی،بیشترازکشورخودمان شهرت دارند.منطقه‌ی چالشترشهرکرد،قدیمی‌ترین وفعال‌ترین تولیدکننده‌ی فرش دراستان است و قالی‌های طرح خشتی این منطقه جایگاه ویژه‌ای درصادرات فرش دستبافت ایران دارند.فرش‌های دستبافت استان،یا قالی‌های بختیاری هستند یا قالی‌های قشقایی که به یلمه مشهورند.خامه‌ی این قالی‌ها که معمولا با گره ترکی و به صورت دوپوده بافته می‌شوند، پشمی است. در قالی‌های بختیاری از تار و پود پنبه‌ای استفاده می‌شود ولی در برخی از قالی‌های یلمه، تار و پود هم پشمی است. در کنار مهارت و سلیقه‌ی بافندگان، استفاده از پشم مرغوب و رنگ‌های طبیعی بادوام، دلایل کیفیت این فرش‌های دستبافت هستند.

 

صنایع دستی ( گلیم وگبه بافی)

  

در این استان، غیر از قالی، بافته‌های داری دیگری نیز تولید می‌شوند که مشهورترین آنها انواع گلیم و گبه است. در بافت گبه‌های استان که معمولا با طرح قابی و به دو صورت ریزبافت و درشت‌بافت بافته می‌شوند، از پشم بهاره‌ی گوسفند که دست‌ریس است، استفاده می‌شود و مشهورترین نوع گلیم استان نیز، گلیم سوماک است که به شیوه‌ی پودپیچی بافته می‌شود. سوماک، گلیمی یک‌رو و ضخیم است.

 

صنایع دستی ( نمد مالی)

 

این استان قطب تولید نمد در کشور است و نمدمالی در آن سابقه‌ای دیرینه دارد و قدیمی‌ترین صنایع دستی استان است. شهرستان‌های شهرکرد و بروجن، بیشترین نمد را تولید می‌کنند و برخی از محصولات نمدی تولید شده در این شهرستان‌ها به خارج از کشور صادر می‌شود. در سال‌های اخیر، استقبال از محصولات نمدی باعث شده تا علاوه بر تولید نمد به شیوه‌ی سنتی (نمدمالی) تولید کارگاهی و صنعتی نمد نیز در استان رواج پیدا کند.


Notice: Undefined index: profile_error in /home/cp33129/public_html/wp-content/plugins/newsletter/subscription/subscription.php on line 1027