سوغات ایلام

ارسال شده توسط: superuser/ 139 0

طبیعتا میدانید که این استان سرسبز علاوه بر طبیعت زیبایی که بخاطر مجاورت با رشته کوه های زاگرس داراست نان ها و شیرینی های سنتی و صنایع دستی بی نظیری نیز دارد. شیرینی های خوشمزه  و  صنایع دستی در مجموعه بهترین سوغاتی های ایلام هستند .

روغن حیوانی و عسل کوهی 

 

 

تهیه روغن حیوانی از سده ها و شاید هزاره های دور و دراز تاکنون در میان جامعه عشایری و روستایی به ویژه عشایر سخت کوش استان ایلام رواج داشته و همچنان نیز ادامه دارد.هرچند که همیشه مرغوب ترین و خوشمزه ترین روغن حیوانی و گوسفندی در کشور متعلق به استان ایلام بوده است اما به دلایل گوناگون از جمله ناشناخته بودن ایلام در گذشته برای مردم کشور و این که تا همین چهار دهه پیش جزو استان کرمانشاه به شمار می رفته، این محصول به عنوان مهمترین فرآورده شیری و سوغات استان به نام ˈروغن کرمانشاهˈ در ایران معروف شده است.بدون شک همه کسانی که با عنوان گردشگر و مهمان یا به سبب آشنایی یک فرد از استان برای یک بار روغن ناب حیوانی ایلام را مزه کرده باشند به تفاوت و ویژگی های ظاهری و کیفیت دو روغن حیوانی ایلام و استان کرمانشاه پی خواهند برد. با توجه به نقش بالای روغن حیوانی ایلام در سلامت بدنی و نشاط روحی و نیز مزه خوش در کنار عطر دلپذیر آن اکنون در بازار مصرف از ارزش اقتصادی فراوانی برخوردار است به گونه ای که با قیمت های بسیار بالایی در بازار فروخته میشود .

 

بنه

 

دربین درختان انبوه استان ایلام، بنه علاوه برتولید پسته وحشی (بنه) که دانه ای گیاهی با مغز روغنی است ولی محصول و فواید دیگری هم دارد   شیره خام درخت بنه مصارف دارویی و صنعتی زیادی دارد، از میوه آن بعنوان گیاه دارویی استفاده می‌شود، دارای ارزش اقتصادی فراوان است، زمینه صادرات دارد و در ارز آوری نقش ایفا می‌کند ضمن این‌که دارای خواص دارویی، خوراکی و صنعتی زیادی است و در طب سنتی نیز کاربرد دارد.25 درصد از شیره سقز حاوی روغنی پر ارزش بنام تربانتین است که در صعنت کاربردهایی دارد و علاوه بر این از شیره در تولید آدامس، عطر و خوشبو کننده ها، حشره کش ها، صنعت دارو سازی، واکس و چرم نیز استفاده می‌شود.نظر به اهمیت این ماده خام و با ارزش، استان ایلام می‌تواند در زمینه تولید و صادرات این محصول نقش اساسی در بازارهای داخلی و خارجی ایفا کند.

 

برنج عنبربو 

 

این برنج نسبت به برنج های شمال کشور مانند هاشمی و علی کاظمی ، آب کمتری نیاز دارد و از نظر پخت بسیار سبک بوده و معده را اذیت نمیکند و به هر دو نوع کته و آبکشی میتواند پخته شود.البته با وجود خوش طعم بودن بشقاب پسند نیست و دانه کوتاه است. مردم ایران بیشتر به دنبال برنج های دانه بلند مانند هاشمی و صدری هستند .این برنج در استان خوزستان (شهرهای شوشتر، اهواز، دزفول و شادگان) در شالیزارهای استان‌  ایلام (مانند برنج عنبر بوی سیروان)، اصفهان، خراسان رضوی (شهر کلات نادری) و فارس   کشت می‌شود.

 

نان گرده

 

ساج و خاکستر، وسایل خیلی ضروری و مهمی است که در طبخ بیشتر شیرینی‌های سنتی استان ایلام به‌کار برده می‌شود و طعم و عطر بی‌نظیری را به شیرینی‌ها هدیه می‌دهد.نان گرده یکی دیگر از نان‌های بومی و سنتی استان ایلام است که اکثرا در شب‌های یلدا مهمان خانه‌های مردم این منطقه از کشور عزیز ایران است.زنان استان ایلام موادی چون آب، شیر، شکر و زردچوبه را با یکدیگر ترکیب کرده و خمیری را درست می‌کنند. سپس آن را روی ذغال سرخ شده می‌گذارند تا پخته شود. هنگامی که نان گرده طبخ می‌شود، عطر خوشبویی تمام اون منطقه را فرا می‌گیرد که گویی همگان رمست و بیهوش می‌کند. نان گرده سوغاتی بسیار مناسبی برای گردشگران به حساب می‌آید.

 

نان ساجی

 

نان ساجی که به نان محلی نیز شهرت دارد، یکی از خوشمزه‌ترین و خوش‌عطرترین نان‌هایی است که توسط بانوان و مادران هنرمند این خطه از کشور تهیه و مورد استفاده‌ی مردم قرار می‌گیرد. آن‌ها با ترکیب موادی همچون آرد، نمک، آب و مایه خمیر، خمیری نرم و لطیف بدست آورده و با قرار دادن روی وسیله‌ای به نام ساج (نوعی تنور)، به طبخ آن می‌پردازند. به همین دلیل است که این نان محلی، به نان ساجی شهرت یافته است.

 

حلوای بگل

حلوای بگل، یکی دیگر از شیرینی‌های محلی و بومی استان ایلام است که از طرفداران بسیاری در بین خانواده‌های این استان زیبا برخوردار است. بانوان خوش‌سلیقه‌ی ایلامی با ترکیب موادی همچون خرمای مرغوب، کشک پودر شده (بگل)، روغن محلی (دان) و کنجد سفید به طبخ آن می‌پردازند. با توجه به حضور کنجد و خرما که از لحاظ ارزش غذایی بسیار مفید و مورد تاکید کارشناسان تغذیه و سلامتی قرار گرفته‌اند، قطعا میل و مصرف این شیرینی‌ بومی  بسیار مفید خواهد بود.

 

صنایع دستی (گلیم برجسته )

 

گلیم نقش برجسته، تلفیقی از گلیم ساده و گره قالی در متن آن است که به عنوان مهمترین و اصیلترین صنعت دستی در استان ایلام به شمار می رود.در این نوع خاص گلیم، زمینه بافت گلیم و نقوش آن گره کامل قالی است که طبیعتاً بعد از بافت نقوش آن برجسته تر از زمینه است.در تهیه گلیم نقش برجسته باید به نکات مهمی توجه داشت از جمله اینکه گلیم نقش برجسته باید سبک وزن باشد، هماهنگی رنگ و طرح و تقارن نقوش در بافت بر ارزشهای هنری آن می افزاید، قسمت زمینه گلیم نقش برجسته دارای پودهای بیشتر و متراکم می باشد، گلیم نقش برجسته باید”سره” نداشته باشد بدین معنی که عرض گلیم از ابتدا نا انتها یک اندازه باشد.

 

صنایع دستی (چیغ بافی )

 

چیغ بافی در دسته صنایع دستی حصیری جای می گیرد در بین ایلهای و اقوام ایلام از لفظ “چیت” به جای چیغ استفاده می شود.مهمترین ماده در ساخت چیت نی می باشد که ابتدا آنها را در مجاورت نور خورشید خشک نموده و سپس به دو نیم نقسیم می شود، نخها را از پشم گوسفند یا موی بز انتخاب، بعد از شستن و خشک کردن، آنها را رسیده و تاب می دهند و سپس مورد استفاده قرار می دهند.شیرازه یا سرکش یا سرچک به صورت نواری باریک به اندازه طول چیت می بافند و با نخ پشمی و سوزن به دو طرف آن به صورت طولی وصل می کنند.

سوغات کرمان

ارسال شده توسط: superuser/ 185 0

اما کرمان …دیار کریمان  ، پهناورترین استان ایران

این شهر جزو ۵ شهر قدیمی ایران محسوب می‌شه که سابقه سکونت در آن به هزاره چهارم قبل از  میلاد هم می‌رسه .

حالا وقتی به این شهر تاریخی و قدیمی پا میزاری بی شک نباید از سوغات این شهر غافل بشی .

حافظ پرواز سوغات شهر کرمان وبراتون معرفی می کنه تا به وقت سفر به این شهر زیبادست خالی راهی خونه نشید و بدونید از کجا چی بگیرید ؟

 

                                                          زیره 

 

 

قبل از همه با زیره کرمان شروع میکنم که از شدت شهرت ضرب المثل شده .در گذشته به زیره  «کمون»  می گفتن ، زراعت آن به آب زیادی احتیاج نداره و آب و هوای خشک کرمان برای پرورش آن بسیار مناسبه . دارای رنگ‌های مختلفی از جمله سیاه، سفید، سبز، صورتی، زرد، قهوه‌ای و خاکستریه با بذری به دو شکل بیضی و دراز که خیلی ها  از آن به عنوان ادویه غذا استفاده می‌کنند. اگر به پنیر اضافه بشه  باعث افزایش قدرت نگهداری پنیر و خوشبو شدن پنیر می‌شه.

حالا زیره با این همه خواص بهترین و معروف ترین نوعش در کرمان پیدا میشه زیره ای به  رنگ سیاه که از کوه جوپار جمع آوری میشه .

توصیه حافظ پروز : زیره کرمان کیفیت بسیار بالایی دارد و سرشار از پتاسیم، فسفر، منیزیم، کلسیم، سدیم و مقدار قابل توجهی آهن است و به دلیل ویتامین‌های A، C،E و B6 و ریبوفلاوین در مصارف غذایی، دارویی و آرایشی بهداشتی استفاده می‌شود.

پسته 

 

 

با اینکه این روزها حال پسته کرمان چندان خوب نیست اما همه رفسنجان را به پسته اش می شناسند هر چند  سيرجان، زرند و راور از بازار پسته  عقب نمانده و محصولات خوبی ارائه میدهند . پسته های کرمان در انواع کله قوچی، اوحدی، رباطی، ممتاز، قرمز و واحدی وجود دارند.

توصیه حافظ پرواز : این هم از انواع پسته :

 

قاووت 

 

قاووت که در لهجه کرمانی «قووتو» بهش میگن ، نوعی فرآورده غذایی سنتی کرمانه که از مخلوط چند بذر گیاهی و گیاهان دارویی تشکیل میشه که پس از بو دادن به صورت مخلوط با شکر آسیاب و پودر شده ، تهیه میشه  . معمولاً رسمه  هنگامی‌که خانمی زایمان می‌کنه جهت تقویت به او قاووت می‌دهند و از مهمانانش

نیز با قاووت پذیرایی می‌کنند.

توصیه حافظ پرواز :

قاووت کرمان، قهوه‌ای رنگه که مواد تشکیل دهنده آن شامل تخم آفتابگردان، بذر جو، تخم خرفه، بذر کاهو، بذر کنف یا شاهدانه، بذر کتان، مورد دانه، سیاه دانه، تخم گشنیز، دانه خشخاش، کنجد، هل باد، هل رسمی، فلفل سیاه، قهوه و شکر می‌باشد. البته ترکیباتی مثل گندم ، دارچین ، مغز پسته و میخک درختی هم ممکنه به ترکیبش اضافه بشه .

خرما 

کرمان با بیش از 80 هزار هکتار نخلستان در شرق و بیش از 37 هزار هکتار نخلستان در جنوب  یکی از قطب های تولید خرمای ایرانه خرما میوه ایی شیرین، خوش طعم و خوش خوراک و در ردیف میو هایی قرار می‌گیره که سرشار از کلسیم، فسفر، منیزیم و ویتامین‌ها بوده و برای تأمین سلامتی بدن بسیار مفید و ضروریه.  خرمای کرمان یکی از مرغوب ترین نوع خرماست که در دو نوع مضافتی و بزمانی عرضه میشه  که خرمای مضافتی با پوست لطیف و رنگ قهوه ای یکی از خوش خوراک ترین خرماهای جهان است و طرفداران بین المللی دارد.

گردو

پسته اولین کالای  غیر نفتی صادراتی کرمانه وگردو و خرما در رده های بعدی آن قرار میگیرن . کرمان دومین تولید کننده گردوی کشورکهباغ های گردو آن چتر خود را در شهرستان‌های غربی ، جنوبی و شمالی اش  پهن کرده اند و در شهرهای بافت، سیرجان ، زرند، شهربابک ،کرمان، رابر و بردسیر و رونق دارند .هر چند که این روزها خشکسالی ، شیوع آفت و واردات بی رویه دست کشاورزها رو در پوست گردو قرار داده و کمرشان خم کرده اما این محصول هنوز با کیفیت و در صدر محصولات کرمان به چشم می خورد .

 

شیرینی های کرمان  (کلمپه )

    

کلمپه از آن شیرینی هایی است که اگر فقط یک بار امتحانش کنید هیچ وقت مزه ی آن از خاطرتان پاک  نمیشه این شیرینی سنتی که با تاریخ کرمان گره خورده در گذشته به روش سنتی توسط زنان کرمانی با استفاده از روغن محلی ، خرمای نخلستان ها و آتش و هیزم پخته میشده  شیرینی که با دست تهیه میشده و ظاهر خیلی ساده ای داشته امابا یک مزه  کاملا طبیعی اما امروزه کلمپه صنعتی یکی از مهم ترین سوغات کرمان به حساب می یاد که در کارگاه ها و در فر پخته میشه و در ساختش از قالب های متنوع استفاده میشه طبیعتا  ظاهر بهتری داره و البته با طعم های مختلف مثل کنجدی ، پسته ای و لقمه ای تنوع بیشتری پیدا کردهکلمپه در ظاهر شبیه یک کلوچه است که نقش و نگار داره اما با خوردن آن متوجه میشید که داخلش پر از خرما و مغز که بسته   به اینکه خرمای درون این شیرینی با چه مغزی ترکیب شده  ،انواع مختلف کلمپه مشخص میشه که معروف ترینش  نوع گردویشه که اگر خوب برشته بشه به عنوان مرغوب ترین نوعش هم به حساب می یاد.یک نکته هم فراموش نشه :کلمپه به دلیل اینکه در تهیه اش   از شهد خرما استفاده میشه ضرر کمتری نسبت به سایر شیرینی ها داره .

 

شیرینی های کرمان  ( برشتو )

 

برشتو یکیدیگه از شیرینی های خوشمزه کرمان که به شکل لوزی درست میشه  و یه برشتوک هم معروفه  این سوغاتی خوشمزه با ترکیب آرد سرخ شده در روغن ، شکر یا خرما، پودر هل و آرد نخودچی تهیه می شه . به نوعی که در آن خرما به کار رفته باشد برشتوی خرما می گویند.

شیرینی های کرمان  (  سوهان زرند )

 

 

سوهان زرند یک سوهان ویژه است که ماده اصلی آن درمقایسه باسوهان قمی بسیارتردتر و ظریفتر است ، ماده اصلی این شیرینی جوانه گندم که همان سِمِنو است و به صورت لایه بسیارنازک عرضه می شود.ازمواددیگر این سوهان می توان به شکر، هل، آرد سفید و زعفران اشاره کرد   تاریخ دقیقی از بنیان گذار اصلی پخت سوهان زرند در دست نیست اما آنطوری که گفته میشود پخت سوهان و شیرینیجات محلی در ایام قدیم هم رواج داشته و معمولا در آن زمان اکثرا در ایام نوروز اقدام به پخت میکردند سوهان زرند در انواع ورقه ای، کنجدی، ورقه ای پسته ای و هلی، لقمه ی نارگیلی ،کنجدی و سوهان عسلی تهیه می شود .

توصیه حافظ پرواز :در سوهان زرندی از روغن به هیچ عنوان استفاده نمی شود و این باعث ماندگاری بیشترسوهان است و روغن داخل این شیرینی ازخود جوانه گندم است  روغني كه در دانه گندم وجود دارد در حين جوانه زدن به صورت اسيد چرب در آمده و قابل هضم مي‌شود .جوانه گندم هم  سرشار از ویتامین‌ها و املاح معدنی ضروری برای بدن مانند ویتامینA است .

 

شیرینی های کرمان  (  حلوای پسته )

 

 

به دلیل اینکه پسته در کرمان به وفور یافت می شود دردرست کردن شیرینی ها هم از آن استفاده می کنند. حلوا پسته یکی از شیرینی هایی است که خوردنش خالی از لطف نیست  این شیرینی خوشمزه از ترکیب آرد ، کره ، پودر قند، پودر پسته، زعفران، گلاب و هل تهیه میشه .

توصیه حافظ پرواز : حلواهای کرمان انواع مختلفی داره از جمله حلوا کنجد، حلوا کنف، حلوا آرد برنج، حلوا پسته، حلوا سهن، حلوا گردو، حلوا نخود، حلوا نارگیل، حلوا کشو، حلوا کلوچه و حلوا گل زرد.

 

شیرینی های کرمان  ( نان پر )

 

 

نان پر یکی دیگر از شیرینی های  مخصوص کرمانه که هم ترد و شکننده است و هم سبک. این شیرینی مال زمانهای خیلی قدیمه که هنوز خانه ها فر نداشتند و هزاران جور قالب ها و مهرهای شیرینی موجود نبوده. خانمهای کرمانی از وسایلی که در دست داشتند استفاده میکردنند و روی این شیرینی ها را با نوک پر تزیین میکردن و به همین دلیل به این شیرینی نان پر گفته میشه .